Hazine ve Maliye Bakanlığı, vergi kaçakçılığı ve sahte fatura ile mücadelede teknolojik bir devrim gerçekleştirdi. GİB Teknoloji ve TÜBİTAK Yapay Zeka Enstitüsü iş birliğiyle geliştirilen yapay zeka destekli analiz uygulaması KAŞİF, 4 milyon mükellefi her gün mercek altına alıyor.
KAŞİF Nedir, Nasıl Çalışır?
Eski sistemlerin (SARP ve RİTAP) aksine KAŞİF, insan tarafından tanımlanmış kurallara bağlı kalmıyor. Makine öğrenmesi ve büyük veri analitiği sayesinde mükellef davranışlarını kendi kendine öğreniyor.
-
Günlük Denetim: Her gün yaklaşık 4 milyon mükellefin verisi taranıyor.
-
Devasa Veri Analizi: Onlarca terabaytlık veri içinde; fatura, tahakkuk, ithalat-ihracat, çalışan sayısı ve demirbaş gibi kritik bilgiler çapraz kontrole tabi tutuluyor.
-
Anlık Tepki: Mükellef davranışlarındaki en ufak sapmalar KAŞİF tarafından anında fark edilerek risk raporuna dönüştürülüyor.
İlk Operasyonlarda Çarpıcı Sonuçlar
KAŞİF devreye girer girmez sahte belge düzenleme amacıyla kurulan "paravan" şirketleri saniyeler içinde tespit etti:
| Tespit Edilen Durum | Operasyonel Detay |
| Hızlı Vurgun Girişimi | Kurulduğu gün, hiçbir mal alımı yapmadan 3 farklı fatura kesen şirket yakalandı. |
| Organize Şebeke | Ücretli bir çalışan adına açılan 7 şirketten 6'sının sahte belge için açıldığı ve 246 milyon TL fatura kestiği saptandı. |
| Kitlesel Tespit | Son 3 ayda kurulan ve 276 milyar TL fatura düzenleyen 2.550 mükellefin sahte faaliyet yürüttüğü belirlendi. |
| Haksız İade | Bir mükellefin talep ettiği 7,7 milyon TL'lik haksız KDV iadesi engellendi. |
Sistem Nasıl İşliyor?
KAŞİF riskli bir mükellef belirlediğinde süreç şu şekilde ilerliyor:
-
Hızlı Raporlama: Riskli mükellefler anında Vergi Denetim Kurulu'na bildiriliyor.
-
Saha Denetimi: İlgili vergi daireleri iş yerinde fiili yoklama yapıyor.
-
Kayıt Silme: Komisyon kararıyla sahte belge düzenleyenlerin mükellefiyet kayıtları tamamen kapatılıyor.
Bakan Şimşek: "Kayıt Dışı Faaliyetler Anında Tespit Ediliyor"
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, yeni dönemle ilgili yaptığı açıklamada: "Yapay zeka ve makine öğrenmesi ile artık kayıt dışı tüm faaliyetleri anında tespit ediyoruz. Tüm mükelleflerimizi kayıt içinde kalmaya davet ediyorum," diyerek rekabet eşitsizliğinin önüne geçileceği mesajını verdi.
Haber Analizi: KAŞİF’in devreye girmesi, maliyenin "geriden takip eden" değil, "olay anında müdahale eden" bir yapıya büründüğünü gösteriyor. Bu durum, dürüst mükellefi korurken, kayıt dışı ekonomiyle uğraşanlar için çemberin daraldığı anlamına geliyor.
Bu haberle ilgili daha detaylı bir teknik analiz veya farklı bir görsel taslak hazırlamamı ister misiniz?
